Yumurtalık kistleri, yumurtalık içinde ya da yüzeyinde gelişen sıvı dolu keseciklerdir. Üreme çağındaki kadınlarda çok sık görülür ve büyük çoğunluğu iyi huyludur. Birçoğu hiçbir belirti vermez ve birkaç ay içinde kendiliğinden kaybolur. Kist saptanması tek başına ameliyat gerekçesi değildir.
Kist değerlendirmesi için randevu alın
Kist türleri
İşlevsel (fonksiyonel) kistler — en sık görülen grup
Adet döngüsünün doğal bir parçası olarak oluşurlar. Folikül kisti yumurtanın atılamaması, korpus luteum kisti ise yumurtlama sonrası kesenin kapanmaması sonucu gelişir. Genellikle 1–3 adet döngüsü içinde kendiliğinden kaybolur ve tedavi gerektirmez.
Diğer kistler
- Endometrioma (çikolata kisti): Endometriozise bağlıdır, koyu kanlı içerik taşır
- Dermoid kist: Doğuştan gelen dokulardan gelişir, iyi huyludur ancak kendiliğinden kaybolmaz
- Kistadenom: Yumurtalık yüzeyinden gelişen, büyüyebilen iyi huylu kistler
- Polikistik görünüm: Çok sayıda küçük folikül; gerçek kist değildir, hormonal bir tablonun bulgusudur
Belirtileri
- Kasıkta tek taraflı dolgunluk, baskı veya künt ağrı
- Adet düzensizliği
- İlişkide ağrı
- Karında şişkinlik hissi
- Sık idrara çıkma (bası etkisi)
- Bazı durumlarda hiçbir belirti vermez, rutin ultrasonda saptanır
Acil değerlendirme gerektiren durum: Ani başlayan, çok şiddetli tek taraflı kasık ağrısı; beraberinde bulantı, kusma veya bayılma hissi. Bu tablo kistin patlaması ya da yumurtalığın kendi ekseni etrafında dönmesi (torsiyon) anlamına gelebilir ve acil servise başvurulmalıdır.
Tanı ve takip
- Ultrason: Kistin boyutu, içeriği ve duvar yapısı değerlendirilir; en önemli basamaktır.
- Takip ultrasonu: İşlevsel kist düşünülüyorsa 6–8 hafta sonra tekrar bakılır; çoğu kaybolmuş olur.
- Kan testleri: Gerektiğinde tümör belirteçleri istenebilir; tek başına tanı koydurmaz.
- MR: Ultrasonla ayrım yapılamayan durumlarda kullanılabilir.
Tedavi
Küçük, basit görünümlü ve belirti vermeyen kistlerde takip yeterlidir. Cerrahi; büyüyen, kaybolmayan, şüpheli görünümlü veya şiddetli şikâyet yapan kistlerde gündeme gelir. Ameliyat çoğunlukla laparoskopik (kapalı) yöntemle yapılır ve mümkün olan her durumda yumurtalık dokusu korunur — özellikle gebelik planı olan kadınlarda bu öncelikli hedeftir.
Sık sorulan sorular
Kistim var, kanser mi?
Üreme çağındaki kadınlarda saptanan kistlerin büyük çoğunluğu iyi huyludur. Ultrason görünümü ve takip, ayrımı yapmakta yol göstericidir.
Kist eriten ilaç var mı?
İşlevsel kistleri erittiği kanıtlanmış bir ilaç yoktur; bu kistler zaten kendiliğinden kaybolur. Doğum kontrol hapları yeni kist oluşumunu azaltabilir.
Kistim varken gebe kalabilir miyim?
Çoğu kist gebeliğe engel değildir. Endometrioma gibi bazı türler gebeliği güçleştirebilir ve ayrıca değerlendirilir.
Ameliyat olursam yumurtalığım alınır mı?
Amaç yumurtalığı korumaktır. Genç ve gebelik planı olan kadınlarda yalnızca kist çıkarılır.
Kist tekrar çıkar mı?
İşlevsel kistler tekrarlayabilir; bu beklenen bir durumdur. Endometrioma da tekrarlama eğilimindedir.
İlgili sayfalar
- Endometriozis ve çikolata kisti
- Polikistik over sendromu
- Laparoskopik cerrahi
- Yumurtalık rezervi ve AMH
Çalışma saatleri ve iletişim
Muayenehane Şirinyer’dedir ve çalışma saatleri 09.00 – 18.00 arasıdır. Bu saatler dışında WhatsApp hattımız her zaman açıktır; yazdığınızda en kısa sürede dönüş yapılır.
Randevu için arayın
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişisel tıbbi tavsiye yerine geçmez. Şikâyetlerinizin nedeni ve izlenecek yol, ancak muayene ve gerekli tetkikler sonrasında kişiye özel belirlenebilir.